Stories of Contemporary Domesticity // Episode 2: Troias Apartment in Kypseli, Athens by threshold

‘Stories of contemporary domesticity or HOMEland’, a series curated by Archt. for Archisearch, poses questions about the concept of home through an open dialogue with contemporary architectural practices in housing. The second episode, follows threshold strategically reshaping Troias apartment, in the heart of Kypseli, as if treating a body in need of cleansing and space.

-by Melina Arvaniti-Pollatou

Located on the first floor of a 1970s Athenian polykatoikia, the first move the architects took was to remove all blind, non-structural walls, letting the space breathe with the promise of creating a home that is both unified and translucent.

In an elongated layout, two bedrooms are placed at the upper and lower ends, respectively, with two bathrooms –one bigger and a new, smaller one– set beside each of them. The core of the house – an open-plan common space including the cooking, dining, and living areas – is composed through an intriguing architectural bricolage; the apartment’s original wooden and black terrazzo flooring meets a revealing tomato-red floor, a futuristic silver curtain, a signature free-standing kitchen and, by evenings, a glowing glass box.

The main bathroom stands as the apartment’s heart, shaping the essence of its contemporary domesticity.

Performing a bold architectural gesture, Threshold positioned the traditionally most private home space behind a sculptural curved wall made of glass bricks; its surprising translucency encouraging an open and free-flowing everyday life – a quiet shadow play when the lights are on. A built-in bathroom sink, a raw-concrete interior wall, and microcement ceiling and floor complete the brutalist washroom experience, calling for nudity, expression, and truthfulness.

Facing the bathroom, the kitchen functions as the apartment’s brain.

Sharp and edgy, the architects meticulously designed it to serve as the hallmark of their design philosophy: a domestic life shaped by extroversion, openness, and socialization while remaining conscious, autonomous, and unique. Standing as a custom-made installation, the fully equipped, linear kitchen island features a marble countertop, white metallic shelves, melamine cabinets, integrated appliances and –the most iconic of all– a suspended inox box that houses the floating kitchen range hood, adding a tone of industrial charm.

In this home, the ceilings are as carefully designed as the floors.

The architects left visible the imprint of the removed walls on the apartment’s ceilings as a memory trace of the former layout, creating a subtle psychogeographic map for the gaze. In that way, the missing walls remain invisible yet present, reminding the current inhabitants that home is both tangible and intangible – an actual place and a notion of what it used to be.

Following Suzana Antonakakis’ train of thought about home being a secret world within which our sensitivity is being practiced, Troias apartment tells a story about domestic honesty and liberation; a story about refractions and reflections, where the light guides us back home.

Drawings

Facts & Credits
Project title  Troias Apartment
Typology  Interiors, Residential, Renovation
Location  Kypseli, Athens
Design & Construction supervision  threshold
Ceramics  chryssavgie ceramics
Joinery  Andreas Moutsanas
Sanitaryware  Vokos
Photography  Vasso Paraschi

Η σειρά ‘Σύγχρονες Ιστορίες Οικιακότητας ή ΚατΟΙΚΕΙΝ’, σε επιμέλεια της πλατφόρμας Archt. για το Archisearch, αναρωτιέται τι είναι και τι σημαίνει σπίτι σε ανοιχτό διάλογο με σύγχρονες αρχιτεκτονικές προσεγγίσεις στο πεδίο της κατοικίας. Στο δεύτερο επεισόδιο, εξετάζουμε πώς το αρχιτεκτονικό γραφείο threshold ανασχεδίασε, στρατηγικά, το διαμέρισμα στην οδό Τροίας, στο κέντρο της Κυψέλης, σαν να θεραπεύει ένα σώμα που χρειάζεται αποσυμφόριση και επαναπροσδιορισμό. 

-από την Μελίνα Αρβανίτη-Πολλάτου

Στον πρώτο όροφο τυπικής Αθηναϊκής πολυκατοικίας του ’70, με έντονα κατακερματισμένη εσωτερική διαρρύθμιση, όλη η μη φέρουσα προϋπάρχουσα τοιχοποιία αφαιρείται με στόχο τη δημιουργία ενός ενιαίου χώρου καθημερινής κατοίκησης με εναλλαγές φωτός και ποικίλα επίπεδα οπτικής διαπερατότητας. 

Στην επιμήκη κάτοψη, δύο υπνοδωμάτια τοποθετούνται στο άνω δεξιά και κάτω αριστερά τμήμα, αντίστοιχα, με δύο μπάνια –ένα μεγαλύτερο και ένα νέο, μικρότερο– να προσαρμόζονται δίπλα τους. Πυρήνας του νέου σχεδιασμού, ο κοινοβιακός χώρος, σε ελεύθερη κάτοψη, που συνενώνει, ανάμεσα από τις δύο κρεβατοκάμαρες, κουζίνα, τραπεζαρία, και καθιστικό σε ανοιχτή συνδιαλλαγή. Πραγματοποιώντας ένα ‘αρχιτεκτονικό μπρικολάζ’, οι threshold συνδυάζουν νέα και παλιά, ετερόκλητα και αναπάντεχα σχεδιαστικά στοιχεία: τα αυθεντικά ξύλινα δάπεδα και το μαύρο μωσαϊκό του διαμερίσματος συναντούν ένα αποκαλυπτικό κόκκινο πάτωμα, μια σκηνογραφική ασημένια κουρτίνα, μια κουζίνα με χαρακτήρα και, τα δειλινά, ένα φωτεινό γυάλινο κουτί. 

Το κυρίως μπάνιο αποτελεί την καρδιά του διαμερίσματος, καθορίζοντας την ουσία της νέας του οικιακής ταυτότητας.

Αναλαμβάνοντας μια δυναμική σχεδιαστική πρωτοβουλία, οι αρχιτέκτονες τοποθετούν το λουτρό –τον, παραδοσιακά, πιο ιδιωτικό χώρο του σπιτιού– πίσω από έναν γλυπτικό, καμπύλο, τοίχο από υαλότουβλα, η αναπάντεχη φωτεινή διαπερατότητα του οποίου ενθαρρύνει μια ανοιχτή και ρευστή καθημερινότητα. Το βράδυ, όταν τα φώτα ανάβουν, ο γυάλινος τοίχος μετατρέπεται σε παραβάν πάνω στο οποίο ξετυλίγεται ένα αθόρυβο παιχνίδι σκιών. Μέσα στο λουτρό, τσιμεντοκονίες και εμφανές σκυρόδεμα ενορχηστρώνουν μια μπρουταλιστική εμπειρία που αγκαλιάζει, φυσικά, το κορμί και καλεί για απογύμνωση. 

Σε οπτική και εννοιολογική σύνδεση με το λουτρό, η κουζίνα αποτελεί το νου της κατοίκησης.

Τοποθετημένη ελεύθερα στο χώρο, αποτελεί σήμα κατατεθέν του νέου σχεδιασμού προσκαλώντας σε μια οικιακή εμπειρία που διαμορφώνεται από εξωστρέφεια, ανοιχτότητα, και κοινωνικοποίηση παραμένοντας συνειδητή, αυτόνομη, και μοναδική. Λειτουργώντας στο χώρο ως χρηστικό γλυπτό, η γραμμική νησίδα της κουζίνας σχεδιάζεται από τους αρχιτέκτονες, λεπτομερώς, από μάρμαρο, λαμαρίνα και μελαμίνη, σε λευκούς ήπιους τόνους. Προσδίδοντας ένταση και χαρακτήρα, ο απορροφητήρας της κουζίνας αναρτάται από το ταβάνι εγκιβωτισμένος μέσα σε ένα μεταλλικό, ανοξείδωτο, κουτί, επιπλέοντας, μαζί με τα κρεμαστά φώτα, πάνω από την καθημερινή ζωή. 

Σε αυτό το σπίτι, τα ταβάνια σχεδιάζονται ισάξια με τα δάπεδα.

Επιθυμώντας να δημιουργήσουν έναν ψυχογεωγραφικό χάρτη για το βλέμμα, οι αρχιτέκτονες άφησαν εμφανή, στην οροφή, τα ίχνη της τοιχοποιίας, που αφαιρέθηκε, υπενθυμίζοντας την παρουσία μιας απουσίας και το γεγονός πως το σπίτι είναι, ταυτόχρονα, υλικό και άυλο – ένα φυσικό μέρος και μια ανάμνηση για αυτό που κάποτε υπήρξε εκεί. 

Ακολουθώντας τη σκέψη της Σουζάνας Αντωνακάκη που θέλει τα σπίτια μικρούς κόσμους εντός των οποίων ασκείται η ευαισθησία μας, το διαμέρισμα στην οδό Τροίας λέει μια ιστορία για οικιακή απελευθέρωση μέσα από τη γυμνή αλήθεια – μια ιστορία διαθλάσεων και αντανακλάσεων όπου το φως μας οδηγεί πίσω στο σπίτι.

Σχέδια

Στοιχεία έργου
Τίτλος έργου  Διαμέρισμα στην οδό Τροίας
Τυπολογία  Ανακαίνιση, Κατοικία, Interiors
Τοποθεσία  Κυψέλη, Αθήνα
Αρχιτεκτονικός σχεδιασμός & Επίβλεψη κατασκευής  threshold
Κεραμικά  chryssavgie ceramics
Ξυλουργικά  Ανδρέας Μουτσανάς
Είδη υγιεινής  Βώκος
Φωτογραφία  Βάσω Παράσχη