Μέσα σε έναν ελαιώνα της Μεσσηνίας, η κατοικία στα Ρίκια από τους Arid διαμορφώνεται ως ένα σύνολο λιθόκτιστων όγκων γύρω από μια εσωστρεφή αυλή, επανερμηνεύοντας την δομή του χωριού ως σύγχρονο πλαίσιο οικογενειακής κατοίκησης. Η τοπική πέτρα σε γκρι και καφέ αποχρώσεις, τα μαρμάρινα περιγράμματα των ανοιγμάτων και η ήπια ανύψωση από το έδαφος επιτρέπουν στην αρχιτεκτονική να συνομιλήσει με το τοπίο, ενώ ένας διακριτά υπερυψωμένος χώρος στρέφεται προς τη θέα του Μεσσηνιακού κόλπου.
Τοποθετημένη μέσα σε έναν ελαιώνα στις ακτές της Μεσσηνίας, η θερινή αυτή κατοικία επανερμηνεύει τη χωρική λογική του μεσογειακού οικισμού μέσα από την κλίμακα της σύγχρονης οικογενειακής ζωής. Η σύνθεση οργανώνεται ως ένα σύνολο ανεξάρτητων αλλά αλληλένδετων όγκων, ανταποκρινόμενη στην επιθυμία των ιδιοκτητών να δημιουργήσουν ένα μικρό χωριό γύρω από έναν κοινό πυρήνα, όπου η συλλογική συνύπαρξη και η ιδιωτικότητα συνυπάρχουν σε ισορροπία.
Η κατοικία αναπτύσσεται γύρω από έναν κεντρικό κήπο, ο οποίος αποτελεί την κοινωνική και χωρική καρδιά του έργου.
Περισσότερο από ένας υπαίθριος χώρος, η αυλή λειτουργεί ως τόπος συνάντησης, συνδέοντας τις επιμέρους λειτουργίες της κατοικίας και φιλοξενώντας τις καθημερινές στιγμές της οικογενειακής ζωής. Η διάταξη των όγκων γύρω από αυτόν τον ανοιχτό πυρήνα ενισχύει τη σχέση ανάμεσα στην αρχιτεκτονική και το τοπίο, δημιουργώντας ένα προστατευμένο περιβάλλον που διαμορφώνεται από το φως, τη σκιά και τον φυσικό αερισμό.
Η υλικότητα του έργου αντλείται άμεσα από τον τόπο.
Οι όγκοι κατασκευάζονται από ακανόνιστη τοπική πέτρα σε αποχρώσεις του γκρι και της σκουριάς, αποκτώντας μια φυσική συνέχεια με το μεσσηνιακό τοπίο. Η στιβαρή λιθοδομή προσδίδει αίσθηση διάρκειας και συμβάλλει στη βιοκλιματική συμπεριφορά του κτιρίου. Μέσα σε αυτόν τον συμπαγή όγκο, μεγάλα γεωμετρικά μαρμάρινα ανοίγματα πλαισιώνουν επιλεγμένες θέες προς τον ελαιώνα, τη θάλασσα και τους γύρω λόφους.
Έτσι το φυσικό περιβάλλον μετατρέπεται σε ενεργό στοιχείο της κατοικημένης εμπειρίας.
Η σύνθεση καθορίζεται επίσης από τη προσεκτική σχέση της με την τοπογραφία και τη βλάστηση του οικοπέδου. Η κατοικία σχεδιάστηκε ώστε να τοποθετηθεί στο ύψος του ελαιώνα. Ολόκληρο το συγκρότημα εδράζεται πάνω σε μια διακριτική ανύψωση μόλις 55 εκατοστών. Πρόκειται για μια υπολογισμένη χειρονομία που επιτρέπει τη θέα προς τη θάλασσα από το επίπεδο του ισογείου, διατηρώντας ταυτόχρονα μια άμεση σχέση με τα δέντρα και το έδαφος.
Με αυτόν τον τρόπο, η αρχιτεκτονική παραμένει βυθισμένη στο τοπίο χωρίς να επιβάλλεται σε αυτό.
Οι χώροι διημέρευσης, τα υπνοδωμάτια και οι ξενώνες κατανέμονται σε ορθογωνικούς όγκους που συνδέονται μέσω βεραντών, αυλών και ημιυπαίθριων μεταβατικών χώρων. Μόνο ένα στοιχείο διαφοροποιείται από την κοινή στάθμη: το Relax Room. Τοποθετημένο ψηλότερα από την κόμη των ελαιόδεντρων και σε άμεση σχέση με τη δική του βεράντα, προσφέρει ανοιχτές θέες προς τον Μεσσηνιακό κόλπο και τη δύση του ηλίου.
Αντλώντας από τις τοπικές αρχιτεκτονικές παραδόσεις και εκφρασμένη μέσα από μια σύγχρονη σχεδιαστική γλώσσα, η κατοικία συνδυάζει τη μνημειακότητα της πέτρας, τις φυτεμένες στέγες και τη λιτή παλέτα υλικών με καθαρές γεωμετρίες και αυστηρή συνθετική λογική.
Ο στόχος είναι μια αρχιτεκτονική βαθιά συνδεδεμένη με τον τόπο της, που μετατρέπει την ιδέα της οικογενειακής κατοικίας σε ένα σύγχρονο τοπίο συνάντησης.
Στοιχεία έργου
Τίτλος έργου: Κατοικία στα Ρίκια
Αρχιτεκτονική: Arid
Στατική Μελέτη: MV IKE Μανώλης Μανιός
H/M Μελέτη: ConAp Ανδρεας Ψαρουδάκης
Μελέτη Φωτισμού: CPLD Χρήστος Παπαχρήστου
Κατασκευή: Berios
Φωτογραφία: Γιώργος Κορδάκης
Styling: Σίσσυ Ρουσάκη
In an olive grove in Messenia, the residence in Rikia by Arid is designed as a cluster of stone-built volumes arranged around an intimate courtyard, reinterpreting the village’s structure as a contemporary setting for family life. The local stone in shades of gray and brown, the marble frames of the openings, and the gentle elevation above ground allow the architecture to engage with the landscape, while a distinctly elevated space opens up to the view of the Messinian Gulf.
Set within an olive grove on the Messinian coast, this summer residence reinterprets the spatial logic of the Mediterranean settlement through the scale of contemporary family living. Conceived as a collection of independent yet interconnected volumes, the project responds to the clients’ desire to create a small village organized around a shared center, a place where communal life and individual retreat coexist in balance.
The residence is structured around a central garden that forms its social and spatial core.
More than an outdoor room, the courtyard acts as a place of encounter, bringing together the different functions of the house while encouraging informal gatherings and everyday rituals. The arrangement of the volumes around this open center establishes a continuous dialogue between architecture and landscape, creating a protected environment shaped by light, shade, and natural ventilation.
Materially, the project is deeply rooted in its setting.
Constructed from local stone in muted grey and rusty tones, the robust masonry gives the residence a sense of permanence while contributing to its environmental performance. Large geometric marble openings punctuate the stone surfaces, framing selected views of the olive grove, the sea, and the surrounding hills.
The landscape becomes an active component of the domestic experience.
The composition is also defined by a careful relationship with the site’s topography and vegetation. Rather than rising above the landscape, the house was designed to inhabit the olive grove at its natural height. The entire complex rests on a subtly elevated platform of just 55 centimetres, a precise intervention that allows views of the sea from the ground floor while maintaining an immediate connection to the grove.
In this way, the architecture remains immersed within its landscape.
Living spaces, bedrooms, and guest quarters are distributed across a series of rectangular volumes connected by terraces, patios, and shaded transitional spaces. Only one volume is elevated from the common level: the Relax Room. Positioned slightly above the olive canopy and extended by a terrace, it offers expansive views across the Messinian Bay and towards the distant sunsets.
Drawing from regional architectural traditions while embracing a contemporary language, the residence combines monolithic stone surfaces, planted roofs, and a restrained material palette with precise geometries and clean lines.
The aim was an architecture deeply connected to its setting, one that transforms the idea of a family house into a contemporary landscape of gathering.
Plans
Facts & Credits
Architectural Design: Arid
Structural Engineering: MV IKE – Manolis Manios
MEP Engineering: ConAp – Andreas Psaroudakis
Lighting Design: CPLD – Christos Papachristou
Construction: Berios
Photography: Giorgos Kordakis
Styling: Sissy Rousaki